Aanvoerroutes

De waterkwaliteit van de Waddenzee en Eems-Dollard wordt vooral beïnvloed door aanvoer van stoffen via routes van buiten deze gebieden. Dit zijn de grote zoetwateraanvoerroutes, de Noordzee en de atmosfeer (lucht). Een groot deel van de hydrofiele (waterminnende) stoffen is opgelost in het water en een klein deel van deze stoffen is gebonden aan zwevende stofdeeltjes. Deze hydrofiele stoffen bestaan voor een groot deel uit de huidige gebruikte bestrijdingsmiddelen. De hydrofobe stoffen, zoals PAKs en PCBs,  zijn goed gebonden aan de zwevende stofdeeltjes en komen maar voor een klein deel opgelost in water voor.

Vanuit de Noordzee

De Noordzee is (via de zogenaamd kustrivier) een belangrijke aanvoerroute van vrachten van stoffen uit de Schelde, Maas en Rijn naar de Waddenzee. Iedere keer als het vloed wordt stroomt er behalve het Noordzeewater ook een grote hoeveelheid slib mee de Waddenzee en Eems-Dollard in. Als het eb wordt stroomt er weer een deel van het slib uit. Aan het slib zitten veel verontreinigende stoffen die samen met het slib achterblijven in de Waddenzee.

Via zoetwateraanvoerroutes

Stoffen komen vanuit verschillende emissiebronnen in het zoete oppervlaktewater terecht. Enkele bronnen zijn: afspoeling van stoffen vanuit de land- en tuinbouw, uitstoot van het verkeer, lozingen van  waterzuiveringsinstallaties en neerslag vanuit de lucht. Via sloten en kanalen komt het zoete oppervlaktewater terecht op de eerder genoemde grote zoetwateraanvoerroutes en uiteindelijk via, gemalen en sluizen, op de Waddenzee en Eems-Dollard.

Zoet water bereikt de Waddenzee en Eems-Dollard via 15 zoetwateraanvoerroutes. Onder deze aanvoerroutes zijn er twee grote aanvoerroutes en 13 kleine aanvoerroutes. De grootste is het IJsselmeer, die ook zorgt dat een gedeelte van het water uit de Rijn, via de IJssel, terecht komt in de westelijke Waddenzee. De bijdrage via Lauwersoog naar de Waddenzee is relatief klein vergeleken met het IJsselmeer. De Eems geeft de grootste bijdrage in zoetwateraanvoer naar de Eems-Dollard. De overige provinciale zoetwaterspuien nemen niet meer dan enkele procenten van de totale aanvoer van zoet water voor hun rekening.
Zie feiten en figuren voor jaarlijkse zoetwateraanvoer naar de Waddenzee.